1.4.1.B
Gegeben
Symbole :
\[m_A, m_B, x_A, y_A, x_B, y_B\]
\(m_A\) und \(m_B\) sind die Massen der Punktmassen.
\((x_A, y_A)\) und \((x_B, y_B)\) sind die Koordinaten (der Positionen) der Punktmassen.
Größen :
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_A\\
y_A
\end{bmatrix}
&=
\begin{bmatrix}
1\\
6
\end{bmatrix}
\, \mathrm{m}
\\
\begin{bmatrix}
x_B\\
y_B
\end{bmatrix}
&=
\begin{bmatrix}
4\\
3
\end{bmatrix}
\, \mathrm{m}\end{split}\]
a) Fall 1
Sei \(m_A = 2 m_B\) , d.h. sei die Masse \(m_A\) doppelt so groß wie die Masse \(m_B\) . Berechnen Sie hierfür die \((x,y)\) -Koordinaten des Gesamtschwerpunkts. Zeigen Sie, dass:
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_S\\
y_S
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
2
\\
5
\end{bmatrix}
\,\mathrm{m}\end{split}\]
Lösung
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_S\\
y_S
\end{bmatrix}
&=
\begin{bmatrix}
\tfrac{x_A m_A + x_B m_B}{m_A + m_B}
\\
\tfrac{y_A m_A + y_B m_B}{m_A + m_B}
\end{bmatrix}
\\
&=
\begin{bmatrix}
\tfrac{2 x_A m_B + x_B m_B}{2 m_B + m_B}
\\
\tfrac{2 y_A m_B + y_B m_B}{2 m_B + m_B}
\end{bmatrix}
\\
&=
\begin{bmatrix}
\tfrac{2 x_A + x_B}{3}
\\
\tfrac{2 y_A + y_B}{3}
\end{bmatrix}
\\
&=
\begin{bmatrix}
\tfrac{2 + 4}{3}
\\
\tfrac{12 + 3}{3}
\end{bmatrix}
\,\mathrm{m}
\\
&=
\begin{bmatrix}
2
\\
5
\end{bmatrix}
\,\mathrm{m}\end{split}\]
b) Fall 2
Sei jetzt stattdessen \(m_A = \tfrac 1 2 m_B\) , d.h. sei jetzt die Masse \(m_A\) halb so groß wie die Masse \(m_B\) . Berechnen Sie hierfür die Koordinaten des Gesamtschwerpunkts. Zeigen Sie, dass:
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_S\\
y_S
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
3
\\
4
\end{bmatrix}
\,\mathrm{m}\end{split}\]
Lösung
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_S\\
y_S
\end{bmatrix}
&= \tfrac13
\begin{bmatrix}1\\6\end{bmatrix} \mathrm{m}
+ \tfrac23
\begin{bmatrix}4\\3\end{bmatrix} \mathrm{m}
\\
&=
\begin{bmatrix}
3
\\
4
\end{bmatrix}
\,\mathrm{m}\end{split}\]
c) Abhängig von α
Berechnen Sie die Koordinaten des Gesamtschwerpunkts abhängig von \(0\le\alpha\le 1\) definiert als:
\[\alpha = \tfrac{m_B}{m_A + m_B} \quad\Leftrightarrow \quad (1-\alpha)=\tfrac{m_A}{m_A + m_B}\]
Hinweis
\(\alpha\) ist die Masse \(m_B\) bezogen auf die Gesamtmasse \(m_A + m_B\) .
\(\alpha=1\) bedeutet: \(m_A=0\) .
\(\alpha=0\) bedeutet: \(m_B=0\) .
\(\alpha=\tfrac 13\) bedeutet: Fall 1.
\(\alpha=\tfrac 23\) bedeutet: Fall 2.
Verwenden Sie den Vektor \(\boldsymbol d\) (Vektor zwischen den Punktmassen) mit den Komponenten:
\[\begin{split}\begin{bmatrix}d_x\\d_y\end{bmatrix}
&=
\begin{bmatrix}x_B\\y_B\end{bmatrix}
-
\begin{bmatrix}x_A\\y_A\end{bmatrix}\end{split}\]
Zeigen Sie, dass:
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_S\\
y_S
\end{bmatrix}
&=
\begin{bmatrix}
x_A
\\
y_A
\end{bmatrix}
+
\alpha
\begin{bmatrix}
d_x\\
d_y
\end{bmatrix}\end{split}\]
Lösung
Schwerpunkt nach Definition:
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_S\\
y_S
\end{bmatrix}
&=
\begin{bmatrix}
\tfrac{x_A m_A + x_B m_B}{m_A + m_B}
\\
\tfrac{y_A m_A + y_B m_B}{m_A + m_B}
\end{bmatrix}
\\
&=
\begin{bmatrix}
\tfrac{m_A}{m_A + m_B} x_A +
\tfrac{m_B}{m_A + m_B} x_B
\\
\tfrac{m_A}{m_A + m_B} y_A +
\tfrac{m_B}{m_A + m_B} y_B
\end{bmatrix}\end{split}\]
Und nach Einsetzen von \(\alpha\) :
\[\begin{split}\begin{bmatrix}
x_S\\
y_S
\end{bmatrix}
&=
\begin{bmatrix}
(1-\alpha) x_A + \alpha x_B
\\
(1-\alpha) y_A + \alpha y_B
\end{bmatrix}
\\
&=
\begin{bmatrix}
x_A
\\
y_A
\end{bmatrix}
+
\alpha
\left(
\begin{bmatrix}
x_B
\\
y_B
\end{bmatrix}
-
\begin{bmatrix}
x_A
\\
y_A
\end{bmatrix}
\right)
\\
&=
\begin{bmatrix}
x_A
\\
y_A
\end{bmatrix}
+
\alpha
\begin{bmatrix}d_x\\d_y\end{bmatrix}\end{split}\]